De moderne wereld wordt steeds meer bestuurd door regels, protocollen en algoritmes. Op scholen, in ziekenhuizen, bij bedrijven en bij overheden raken mensen verstrikt in systemen die alles meetbaar en controleerbaar willen maken. Waar ooit ruimte was voor een eigen oordeel, ervaring en improvisatie, rest nu het correct uitvoeren van een opdracht.

De spraakmakende Duitse socioloog Hartmut Rosa analyseert deze verschuiving als een beweging van situatie naar constellatie: levende, relationele contexten maken plaats voor vaste structuren die niets meer openlaten. Daarmee verdwijnt niet alleen de vrijheid om te handelen, maar ook de mogelijkheid van echte resonantie, van een wederkerige relatie met de wereld. In De wereld als constellatie laat Rosa zien hoe deze ontwikkeling onze tijdgeest bepaalt. Toch biedt hij ook hoop: herwaardering van vertrouwen, oordeel en speelruimte kan ons opnieuw leren omgaan met het onvoorspelbare en onbeschikbare.

Klimaatverandering, sociale ongelijkheid, polarisatie, tradities die verdwijnen of de groeiende kwetsbaarheid van het individu – gevoelens van verlies zijn alomtegenwoordig. In Verlies. Een kernprobleem van de moderniteit laat de toonaangevende Duitse socioloog Andreas Reckwitz zien dat de ervaring van verlies geen bijwerking van vooruitgang is, maar een structureel kenmerk van de moderne samenleving zelf. De moderniteit probeert verlies uit te bannen, maar vergroot het tegelijkertijd.